Net-billing to system rozliczeń dla prosumentów obowiązujący w Polsce od 1 kwietnia 2022 roku. Zastąpił net-metering i zmienił sposób, w jaki właściciele instalacji PV rozliczają energię ze swoim sprzedawcą.
Czym jest net-billing?
Net-billing (rozliczenie wartościowe) to system, w którym prosument:
- Sprzedaje nadwyżki energii do sieci po aktualnej rynkowej cenie energii (RCEm)
- Kupuje energię z sieci po pełnej taryfie detalicznej (G11, G12 itp.)
- Rozlicza się finansowo (nie energetycznie, jak w net-metering)
Różnica między net-billing a net-metering
| Cecha | Net-metering (do 31.03.2022) | Net-billing (od 01.04.2022) |
|---|---|---|
| Sposób rozliczenia | Energetyczny (kWh za kWh) | Finansowy (pieniądze) |
| Przelicznik oddawania | 0,7–0,8 kWh za 1 kWh oddaną | Aktualna cena rynkowa (RCEm) |
| Magazynowanie energii | W sieci (wirtualny bank energii) | Środki finansowe na koncie prosumenta |
| Termin rozliczenia | Do 12 miesięcy | Do 12 miesięcy (środki finansowe) |
| Opłacalność | Bardzo wysoka | Niższa, ale nadal opłacalna |
Jak działa net-billing w 2026 roku – krok po kroku
- Instalujesz PV – zgłaszasz instalację do OSD (operator sieci dystrybucyjnej)
- Dostajesz licznik dwukierunkowy – mierzy energię pobraną i oddaną do sieci
- Produkujesz energię – część zużywasz (autokonsumpcja), nadwyżki oddajesz do sieci
- Sprzedajesz nadwyżki – sprzedawca energii kupuje je od Ciebie po cenie RCEm
- Gromadzisz środki – pieniądze ze sprzedaży trafiają na Twoje konto prosumenta
- Rozliczasz – środki pomniejszają Twój rachunek za energię przez max. 12 miesięcy
Czym jest RCEm? Cena odkupu energii 2026
RCEm (Rynkowa Cena Energii miesięczna) to uśredniona cena energii elektrycznej na Rynku Dnia Następnego (RDN) na Towarowej Giełdzie Energii w danym miesiącu. Jest publikowana przez URE.
Sprawdź opłacalność inwestycji
Przejdź do kalkulator fotowoltaiki z analizą CEPEX i AI.
Historyczne wartości RCEm (cena hurtowa, bez dystrybucji i podatków):
| Miesiąc | RCEm [zł/MWh] | Cena/kWh |
|---|---|---|
| Styczeń 2026 | 380–420 | 0,38–0,42 zł |
| Kwiecień 2026 (letnie) | 280–350 | 0,28–0,35 zł |
| Lipiec 2026 | 310–380 | 0,31–0,38 zł |
| Październik 2026 | 360–420 | 0,36–0,42 zł |
Problem: Latem, gdy PV produkuje najwięcej, RCEm jest najniższe (dużo energii z PV na rynku obniża cenę). To główna wada systemu net-billing vs. stary net-metering.
Jak liczyć oszczędności w net-billing?
Przykład dla instalacji 10 kWp, roczna produkcja 9 500 kWh:
- Autokonsumpcja 35% = 3 325 kWh × 0,72 zł = 2 394 zł oszczędności
- Sprzedaż 65% = 6 175 kWh × 0,36 zł (RCEm) = 2 223 zł wpływów
- Zakup z sieci (deficyt): 4 500 – 3 325 = 1 175 kWh × 0,72 zł = –846 zł
- Łączna korzyść roczna: ~3 771 zł
Strategie optymalizacji w net-billing
- Zwiększ autokonsumpcję – każda kWh zużyta bezpośrednio jest warta 0,72 zł zamiast 0,36 zł (2× więcej)
- Kup magazyn energii – przesuwa zużycie na wieczór, gdy nie ma produkcji
- Podłącz pompę ciepła – grzeje wodę w ciągu dnia z PV
- Ładuj auto elektryczne w dzień – zamiast nocą z sieci
- Nie instaluj zbyt dużej instalacji – przy niskim RCEm duże nadwyżki są mało opłacalne
Ważne zasady dotyczące konta prosumenta
- Środki na koncie prosumenta ważne są 12 miesięcy
- Niewykorzystane środki po 12 miesiącach przepadają (nie są zwracane gotówką)
- Konto prosumenta jest prowadzone przez sprzedawcę energii
- Możesz zmienić sprzedawcę energii – środki powinny być przeniesione
Net-billing dla nowych prosumentów – kto ma prawo wyboru?
Nowi prosumenci po 1 kwietnia 2022 r. są automatycznie w systemie net-billing. Stary net-metering dotyczył instalacji zarejestrowanych przed tą datą – te instalacje mogły pozostać w starym systemie do upływu 15 lat od daty zgłoszenia.
Udostępnij:
Konrad Gruca
CEO & Founder Eco Audyt
Były student V roku prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Założyciel i twórca platformy Eco Audyt. Łączy wiedzę prawną, technologiczną i biznesową, specjalizując się w analizie nieruchomości, opłacalności inwestycji oraz projektowaniu narzędzi cyfrowych wspierających decyzje energetyczne.
Specjalizacje: