Elektrownie węglowe obniżające produkcję fotowoltaiki o 111 TWh rocznie pokazują, że paliwa kopalne mogą szkodzić OZE nie tylko przez emisje, ale także przez fizyczne pogarszanie warunków pracy paneli

Krótka odpowiedź

Według badań cytowanych przez PV Magazine Global oraz materiału opartego na analizie Oxford i UCL aerozole z elektrowni węglowych mogły ograniczyć globalną produkcję energii słonecznej o około 111 TWh, czyli o ponad 5%. To ważny wniosek, bo pokazuje, że koszty węgla dla systemu nie kończą się na emisjach CO2.

Lead

Spór o węgiel i OZE zwykle prowadzony jest na poziomie klimatu, cen i bezpieczeństwa dostaw. Tymczasem pojawia się jeszcze jedna warstwa, znacznie bardziej przyziemna: zanieczyszczenia z elektrowni węglowych mogą po prostu zmniejszać ilość energii, jaką produkują panele słoneczne. To jeden z tych mechanizmów, które rzadko trafiają do codziennej debaty, choć mogą zmieniać sposób liczenia strat.

Co wiemy

Z materiałów opartych na badaniach Oxford i UCL wynika, że aerozole związane z pracą elektrowni węglowych mogły zredukować globalną generację PV o około 111 TWh. PV Magazine Global wskazywał również, że chodzi o straty przekraczające 5% globalnej produkcji słonecznej.

To ważne, bo oznacza, że część kosztu utrzymywania brudnych źródeł może być ukryta także w niższej wydajności czystych technologii. Innymi słowy, system płaci dwa razy: raz za emisje, drugi raz za obniżenie efektywności OZE.

Czego jeszcze nie wiemy

Nie wiadomo jeszcze, jak silnie efekt ten różni się między regionami i które obszary są najbardziej dotknięte. Z opisu wynika, że Chiny odpowiadały za dużą część globalnych strat, ale nie mamy tu pełnego obrazu dla wszystkich rynków.

Nie wiadomo również, jak szybko poprawa jakości powietrza mogłaby przełożyć się na wzrost wydajności PV w skali systemowej.

Co to może oznaczać

Dla świata to interesujący argument za szybszym odchodzeniem od najbardziej emisyjnych źródeł. Węgiel nie tylko konkuruje z OZE, ale może też pogarszać ich parametry pracy.

Dla Polski to temat warty uwagi, bo pokazuje, że koszty paliw kopalnych nie kończą się na rachunku za paliwo, emisjach i zdrowiu publicznym. Mogą dotyczyć także produktywności nowych źródeł energii.

Kiedy trzeba uważać

Nie warto traktować tej zależności jako prostego przelicznika dla każdego kraju i każdego projektu PV. To wynik badawczy na poziomie makro, a nie gotowa kalkulacja dla pojedynczej instalacji.

Trzeba też uważać z upraszczaniem, że każdy spadek wydajności PV wynika z aerozoli z węgla. W praktyce liczy się też pogoda, kurz, temperatura i lokalne warunki.

Zakończenie

Najciekawsze w tym badaniu jest to, że pokazuje ono bardzo materialny koszt węgla: paliwa kopalne mogą osłabiać pracę technologii, które mają je zastępować.

Źródła