## Gruntowe pompy ciepła przejmują rynek dużych inwestycji – dane 2026 i co z tego wynika
Przez lata gruntowe pompy ciepła (GSHP – Ground Source Heat Pump) były domeną entuzjastów z dużymi działkami. Rok 2025–2026 zmienił tę logikę: w segmencie inwestycji komercyjnych, osiedlowych i dużych budynków wielorodzinnych GSHP zdobywają dominującą pozycję. To potwierdzają dane GLOBEnergia i raporty PORT PC (Polskiej Organizacji Rozwoju Technologii Pomp Ciepła).
### Czym różni się GSHP od ASHP? **ASHP (Air Source Heat Pump)** pobiera ciepło z powietrza zewnętrznego. Problem: efektywność drastycznie spada przy niskich temperaturach. Przy -15°C SCOP typowego ASHP spada do 1,8–2,2 – bliskiego konwencjonalnemu ogrzewaniu elektrycznemu.
**GSHP (Ground Source Heat Pump)** pobiera ciepło z gruntu – przez sondy pionowe (głębokość 80–150 m) lub kolektory poziome. Temperatura gruntu na głębokości 10–15 m wynosi stale 8–12°C przez cały rok. SCOP GSHP przy -15°C zewnętrznej: 3,8–4,5.
| Parametr | ASHP | GSHP | |---|---|---| | SCOP (sezon grzewczy) | 3,0–3,8 | 4,5–6,0 | | SCOP przy -15°C | 1,8–2,2 | 3,8–4,5 | | Koszt instalacji (50 kW) | 80–120 tys. PLN | 180–280 tys. PLN | | Hałas | Umiarkowany | Brak | | Żywotność | 15–20 lat | 20–30 lat | | Koszt eksploatacji (50 kW/rok) | Wyższy o 15–30% | Niższy |
### Dlaczego duże inwestycje wybierają GSHP? **1. Ekonomika skali zmniejsza przewagę kosztu instalacji** Dla instalacji 50–500 kW koszt odwiertu rozkłada się na dużą moc. Przy 200 kW GSHP całkowity koszt instalacji (odwierty + pompy + instalacja) wynosi 600 000–900 000 PLN vs. 400 000–500 000 PLN dla ASHP. Różnica: ~300 000 PLN. Ale różnica w rocznych kosztach eksploatacji: 40 000–80 000 PLN/rok (zależnie od taryfy i SCOP). Zwrot z wyższej inwestycji: **3–7 lat**.
**2. Cisza – kluczowy czynnik dla budynków wielorodzinnych** ASHP wymaga jednostek zewnętrznych – problem przy gęstej zabudowie, szczególnie w obliczu restrykcji hałasowych (norma EN ISO 3744). Zarządcy wspólnot mieszkaniowych coraz częściej wybierają GSHP właśnie ze względu na brak emisji akustycznej.
**3. Stabilność produkcji w polskim klimacie** Polska doświadcza coraz bardziej ekstremalnych zim – fale mrozu -20°C są realnym scenariuszem. GSHP nie potrzebuje grzałek elektrycznych (backup heater) – pracuje efektywnie do -25°C. ASHP przy -20°C często przełącza się na drogi backup electric. W dużym budynku to różnica 50–100 MWh/rok dodatkowego zużycia energii elektrycznej.
**4. Dotacje preferują GSHP w dużych inwestycjach** Programy NFOŚiGW (Moje Ciepło Pro, Ciepłe Mieszkanie dla deweloperów) oferują wyższe dopłaty dla GSHP niż ASHP przy inwestycjach >50 kW. Dotacja może pokryć 30–45% kosztów instalacji.
### Dane rynkowe 2025–2026 Według PORT PC (dane za 2025 rok): - Całkowita sprzedaż pomp ciepła w Polsce: ~130 000 szt. (+12% r/r) - Segment GSHP w inwestycjach >50 kW: **wzrost 38% r/r** - Segment GSHP w domach jednorodzinnych: stabilny, ok. 3 500 szt. - Prognoza GSHP 2026: 5 000–6 000 szt., z czego ~70% w segmencie komercyjnym Dane EHPA (European Heat Pump Association) potwierdzają europejski trend: w krajach nordyckich GSHP ma już 60% udziału w nowych budynkach wielorodzinnych.
### Kiedy GSHP się opłaca – kalkulator uproszczony **Założenia**: dom wolnostojący, zapotrzebowanie 30 000 kWh/rok ciepła, cena prądu 0,90 zł/kWh (taryfa G12).
| Opcja | Koszt instalacji | SCOP | Roczny koszt prądu | Zwrot z różnicy | |---|---|---|---|---| | ASHP (14 kW) | 35 000 PLN | 3,2 | 8 400 PLN | — | | GSHP (14 kW) | 65 000 PLN | 5,0 | 5 400 PLN | 10 lat | | GSHP (14 kW) + PV 8 kWp | 105 000 PLN | 5,0 | 2 800 PLN | ~9 lat łącznie |
Przy cenie prądu >1,00 zł/kWh i rosnącej uldze termomodernizacyjnej (max 53 000 PLN) zwrot GSHP w domach jednorodzinnych wynosi 8–12 lat – porównywalnie z ASHP klasy premium.
### Co to oznacza dla rynku? Masowe wejście GSHP do dużych inwestycji napędza **popyt na specjalistów od odwiertów** – w Polsce brakuje dziś ok. 200 certyfikowanych firm wiertniczych. To wąskie gardło, które podnosi ceny odwiertów i wydłuża czasy realizacji. Inwestorzy planujący instalację GSHP w 2026 roku powinni rezerwować termin z 6–9-miesięcznym wyprzedzeniem.
📋 **BEZPŁATNY AUDYT ENERGETYCZNY** Planujesz inwestycję w pompę ciepła dla domu lub budynku wielorodzinnego? Porównam koszty ASHP vs GSHP dla Twojego obiektu i wskażę optymalny wybór na bazie lokalnych warunków gruntowych. >> Zamów darmowy audyt na ecoaudyt.app <<
### Źródła - GLOBEnergia – „Gruntowe pompy ciepła przejmują rynek dużych inwestycji" (marzec 2026) - PORT PC – Raport rynku pomp ciepła w Polsce 2025 - EHPA – European Heat Pump Market and Statistics Report 2026 - IEO – „Technologie grzewcze OZE w Polsce" - Viessmann, Vaillant – dokumentacja techniczna systemów GSHP
### Czym różni się GSHP od ASHP? **ASHP (Air Source Heat Pump)** pobiera ciepło z powietrza zewnętrznego. Problem: efektywność drastycznie spada przy niskich temperaturach. Przy -15°C SCOP typowego ASHP spada do 1,8–2,2 – bliskiego konwencjonalnemu ogrzewaniu elektrycznemu.
**GSHP (Ground Source Heat Pump)** pobiera ciepło z gruntu – przez sondy pionowe (głębokość 80–150 m) lub kolektory poziome. Temperatura gruntu na głębokości 10–15 m wynosi stale 8–12°C przez cały rok. SCOP GSHP przy -15°C zewnętrznej: 3,8–4,5.
| Parametr | ASHP | GSHP | |---|---|---| | SCOP (sezon grzewczy) | 3,0–3,8 | 4,5–6,0 | | SCOP przy -15°C | 1,8–2,2 | 3,8–4,5 | | Koszt instalacji (50 kW) | 80–120 tys. PLN | 180–280 tys. PLN | | Hałas | Umiarkowany | Brak | | Żywotność | 15–20 lat | 20–30 lat | | Koszt eksploatacji (50 kW/rok) | Wyższy o 15–30% | Niższy |
### Dlaczego duże inwestycje wybierają GSHP? **1. Ekonomika skali zmniejsza przewagę kosztu instalacji** Dla instalacji 50–500 kW koszt odwiertu rozkłada się na dużą moc. Przy 200 kW GSHP całkowity koszt instalacji (odwierty + pompy + instalacja) wynosi 600 000–900 000 PLN vs. 400 000–500 000 PLN dla ASHP. Różnica: ~300 000 PLN. Ale różnica w rocznych kosztach eksploatacji: 40 000–80 000 PLN/rok (zależnie od taryfy i SCOP). Zwrot z wyższej inwestycji: **3–7 lat**.
**2. Cisza – kluczowy czynnik dla budynków wielorodzinnych** ASHP wymaga jednostek zewnętrznych – problem przy gęstej zabudowie, szczególnie w obliczu restrykcji hałasowych (norma EN ISO 3744). Zarządcy wspólnot mieszkaniowych coraz częściej wybierają GSHP właśnie ze względu na brak emisji akustycznej.
**3. Stabilność produkcji w polskim klimacie** Polska doświadcza coraz bardziej ekstremalnych zim – fale mrozu -20°C są realnym scenariuszem. GSHP nie potrzebuje grzałek elektrycznych (backup heater) – pracuje efektywnie do -25°C. ASHP przy -20°C często przełącza się na drogi backup electric. W dużym budynku to różnica 50–100 MWh/rok dodatkowego zużycia energii elektrycznej.
**4. Dotacje preferują GSHP w dużych inwestycjach** Programy NFOŚiGW (Moje Ciepło Pro, Ciepłe Mieszkanie dla deweloperów) oferują wyższe dopłaty dla GSHP niż ASHP przy inwestycjach >50 kW. Dotacja może pokryć 30–45% kosztów instalacji.
### Dane rynkowe 2025–2026 Według PORT PC (dane za 2025 rok): - Całkowita sprzedaż pomp ciepła w Polsce: ~130 000 szt. (+12% r/r) - Segment GSHP w inwestycjach >50 kW: **wzrost 38% r/r** - Segment GSHP w domach jednorodzinnych: stabilny, ok. 3 500 szt. - Prognoza GSHP 2026: 5 000–6 000 szt., z czego ~70% w segmencie komercyjnym Dane EHPA (European Heat Pump Association) potwierdzają europejski trend: w krajach nordyckich GSHP ma już 60% udziału w nowych budynkach wielorodzinnych.
### Kiedy GSHP się opłaca – kalkulator uproszczony **Założenia**: dom wolnostojący, zapotrzebowanie 30 000 kWh/rok ciepła, cena prądu 0,90 zł/kWh (taryfa G12).
| Opcja | Koszt instalacji | SCOP | Roczny koszt prądu | Zwrot z różnicy | |---|---|---|---|---| | ASHP (14 kW) | 35 000 PLN | 3,2 | 8 400 PLN | — | | GSHP (14 kW) | 65 000 PLN | 5,0 | 5 400 PLN | 10 lat | | GSHP (14 kW) + PV 8 kWp | 105 000 PLN | 5,0 | 2 800 PLN | ~9 lat łącznie |
Przy cenie prądu >1,00 zł/kWh i rosnącej uldze termomodernizacyjnej (max 53 000 PLN) zwrot GSHP w domach jednorodzinnych wynosi 8–12 lat – porównywalnie z ASHP klasy premium.
### Co to oznacza dla rynku? Masowe wejście GSHP do dużych inwestycji napędza **popyt na specjalistów od odwiertów** – w Polsce brakuje dziś ok. 200 certyfikowanych firm wiertniczych. To wąskie gardło, które podnosi ceny odwiertów i wydłuża czasy realizacji. Inwestorzy planujący instalację GSHP w 2026 roku powinni rezerwować termin z 6–9-miesięcznym wyprzedzeniem.
📋 **BEZPŁATNY AUDYT ENERGETYCZNY** Planujesz inwestycję w pompę ciepła dla domu lub budynku wielorodzinnego? Porównam koszty ASHP vs GSHP dla Twojego obiektu i wskażę optymalny wybór na bazie lokalnych warunków gruntowych. >> Zamów darmowy audyt na ecoaudyt.app <<
### Źródła - GLOBEnergia – „Gruntowe pompy ciepła przejmują rynek dużych inwestycji" (marzec 2026) - PORT PC – Raport rynku pomp ciepła w Polsce 2025 - EHPA – European Heat Pump Market and Statistics Report 2026 - IEO – „Technologie grzewcze OZE w Polsce" - Viessmann, Vaillant – dokumentacja techniczna systemów GSHP
Źródło:
GLOBEnergia, EHPA, IEO, PORT PC, Viessmann, Vaillant
Udostępnij:
Konrad Gruca
CEO & Founder Eco Audyt
Były student V roku prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Założyciel i twórca platformy Eco Audyt. Łączy wiedzę prawną, technologiczną i biznesową, specjalizując się w analizie nieruchomości, opłacalności inwestycji oraz projektowaniu narzędzi cyfrowych wspierających decyzje energetyczne.
Specjalizacje:
FotowoltaikaPompy ciepłaTermomodernizacjaAnaliza ROI
